Wat bepaalt of een ziekenhuis, een energiesite of een dorp aan de rand van een bos gevaar loopt bij een natuurbrand? Op 29 september 2026 legden 22 experten uit 14 organisaties zich samen over die vraag. Hun conclusie: het FireMap-indicatorraamwerk zit op de goede weg.
Natuurbranden zijn al lang geen exclusief Zuid-Europees probleem meer. Ook in België zorgen drogere zomers voor branden in heide en bos, vaak vlak naast woonwijken, bedrijven en kritieke infrastructuur. Daarom kwam de gebruikersgroep van FireMap samen in het Urban Insight Lab van Sweco in Brussel.
Zelf aan de slag: risico inschatten op twee sites
Na een inleiding door Sweco over de vraag wie het risico eigenlijk draagt, en een stand van zaken van het project, gingen de deelnemers ’s namiddags zelf aan de slag. In twee gemengde groepen bogen ze zich over twee echte locaties in Limburg:
- Ziekenhuis Oost-Limburg (ZOL) in Genk, een ziekenhuiscampus omringd door uitgestrekte naaldbossen. Deze case werd grondig uitgespit.
- Een site in Maasmechelen, met landbouwpercelen, een woonkern en waterpartijen in de buurt. Deze case kwam kort aan bod.
Met A3-kaarten, werkbladen en Street View zochten de groepen een antwoord op drie vragen:
- Welke variabelen beïnvloeden het natuurbrandrisico op deze site?
- Werkt elke variabele beschermend, risicoverhogend of brandversnellend?
- Hoe zwaar weegt elke variabele door: laag, middel of hoog?
Zo groeide per groep een eigen risico-inschatting, afgesloten met een risicoclassificatie. Daarna legde het projectteam de inschattingen naast elkaar en naast de eigen analyse.
Wat we leerden
De belangrijkste vaststelling: de deelnemers herkenden zich in de analyse van het projectteam. De variabelen en redeneringen uit de groepen sloten mooi aan bij de aanpak van FireMap. De gekozen richting wordt dus gedragen door de mensen die de tool straks moeten gebruiken.
Twee inzichten springen eruit:
- Risico is meer dan vegetatie. Het type brandstof, naaldhout en de seizoenen tellen mee, maar ook bereikbaarheid en evacuatie wegen zwaar door.
- Elke sector kijkt anders. Brandweer, noodplanning, natuurbeheer, zorg, industrie en netbeheer brachten elk eigen, sectorspecifieke variabelen naar boven. Die vullen het raamwerk verder aan.
Een blik vooruit: de webapplicatie en crisis governance
De webapplicatie (WP2). KU Leuven werkt aan een eerste ontwerp van de FireMap-tool. Ze laten zich inspireren door bestaande platformen zoals EFFIS, Wildfire Risk to Communities, ALERTCalifornia, FireRisk.ai, Kanari en het Nederlandse Natuurbrand-portaal. De tool moet onder meer:
- risico-indicatoren en risicoklassen tonen op een resolutie van 10 × 10 meter;
- zoeken en inzoomen op een gebied mogelijk maken, en data laten downloaden en delen;
- transparant tonen hoe de indicatoren berekend worden;
- gemeenten met elkaar vergelijken en gegevens over kwetsbare bevolking weergeven.
Er liggen ook nog open vragen op tafel: hoe vaak worden de gegevens bijgewerkt, komen er voorspellingen, krijgt elke gebruiker acties op maat, en kan de tool vlucht- en aanrijroutes tonen? De input van de gebruikersgroep helpt die keuzes te maken.
Crisis governance (WP3). Universiteit Antwerpen gaf een voorsmaakje van WP3. Dat werkpakket focust op de ‘koude fase’: hoe hulpdiensten, overheden en bedrijven vóór een crisis samenwerken rond brandpreventie in de omgeving van kritieke infrastructuur.
Sfeerbeelden
En nu?
De inzichten van de workshop gaan meteen het project in:
- WP1: de input verwerken in het indicatorraamwerk en de scores vertalen naar bruikbare risicoklassen.
- WP2: het ontwerp van de webapplicatie afwerken en vanaf het vierde kwartaal van 2026 de back-end opzetten.
- WP3: start in het eerste kwartaal van 2027 met literatuuronderzoek en de selectie van respondenten.
We danken alle deelnemers voor hun tijd, kennis en scherpe vragen, en Sweco voor de gastvrijheid.
